مقالات تاريخية

المؤثرات الخاريجة وتأثيرها على النفس (2)

(زيد بن علي بن الحسين أنموذجًا)

الحمد لله، والصلاة والسلام على رسول الله، أما بعد؛

فقد تحدثنا في المقال السابق عن زيد بن علي -رضي الله عنه-، وعن مولده وتكوينه العلمي والثقافي، وذكرنا ثناء العلماء عليه، وتحدثنا عن تأثره بالواقع مِن حوله رغم غزارة علمه، حتى قرر الخروج على هشام بن عبد الملك، وذلك بعد أن بايعه عددٌ كبيرٌ مِن أهل الكوفة.

وقد نصحه عددٌ كبيرٌ مِن المقربين له بعدم الخروج إلى العراق، لكنه رفض وأبى، وفي المقابل: اشترك عددٌ مِن أهل الفضل في ثورة زيد. وقيل: إن أبا حنيفة -رحمه الله- كان يحرِّض على الخروج، فعن عبد الله بن مالك بن سليمان قال: “أرسل زيد إليه يدعوه إلى البيعة، فقال: لو علمتُ أن الناس لا يخذلونه كما خذلوا أباه لجاهدتُ معه؛ لأنه إمام حق، ولكني أعينه بمالي”، فبعث إليه بعشرة آلاف درهم، وقال للرسول: “أبسط عذري عنده”. وفي رواية: اعتذر إليه بمرض يعتريه. ولا مانع مِن الجمع بيْن الروايتين.   

وقد سٌئل عن خروجه فقال: “ضاهى خروج رسول الله -صلى الله عليه وسلم- يوم بدر. فقيل له: لمَ تخلفتَ؟! قال: حبسني عنه ودائع الناس، عرضتها على ابن أبي ليلى فلم يقبل، فخفت أن أموت مجهلًا”، وكان كلما ذكر خروجه بكى.

وكذا منصور بن المعتمر، فقد ورد أنه كان يحرِّض على الخروج مع زيدٍ، فعن عقبة بن إسحاق قال: “كان منصور بن المعتمر يأتي زبيد بن الحارث، فكان يذكر له أهل البيت ويعصر عينيه يريده على الخروج أيام زيد بن علي”.

وبالفعل أمر زيد أصحابه بالاستعداد للخروج، وأخذ مَن كان يريد الوفاء له بالبيعة يتجهزّ، ووصل الأمر إلى والي العراق يوسف بن عمر، فاستنفر أجهزة الدولة للقضاء على زيدٍ، وعندما خرج زيد بن علي بن الحسين على هشام بن عبد الملك، أظهر بعض مَن كان في جيشه مِن الشيعة الطعن على أبي بكر وعمر فمنعهم مِن ذلك وأنكر عليهم فرفضوه، فسموا بالرافضة، وسميت الطائفة الباقية معه بالزيدية، وهكذا انفض مِن حوله عددٌ كبيرٌ مِن جيشه.

وقد عزم زيد على الخروج بمَن بقي معه مِن أصحابه، فواعدهم ليلة الأربعاء مِن مستهل صفر عام  (122 هـ – 741م)، ولما طلع فجر ذلك اليوم اجتمع معه مائتان وثمانية عشر رجلًا، فجعل زيد يقول: “سبحان الله! أين الناس؟!”؛ لقد انسحبوا وتركوه يواجه مصيره -رضي الله عنه-. 

والتقى الطرفان وانتصر زيد في بداية الأمر، ثم عبأ يوسف بن عمر جيشه، ثم أصبحوا فالتقوا مع زيدٍ واقتتلوا قتالًا شديدًا جدًّا، حتى كان جنح الليل رٌمي زيد بسهمٍ فأصاب جانب جبهته اليسرى، فوصل إلى دماغه، فرجع ورجع أصحابه، وأٌدخل زيد في دار وجيء بطبيبٍ فانتزع ذلك السهم مِن جبهته، فما عدا أن انتزعه حتى مات مِن ساعته -رحمه الله-، فدفنوه في ساقية ماء وجعلوا على قبره التراب والحشيش، خوفًا مِن أن يمثِّل الوالي الأموي بجثته، ولكن تم الوصول إلى قبره فنبشوا قبره وصٌلب جثمانه، وهكذا انتهتْ ثورة زيد بن علي سريعًا كما بدأت سريعًا.

شاهد أيضاً
إغلاق
زر الذهاب إلى الأعلى
casinofastjojobetcasibombetciobetcio girişsuperbetinsuperbetin girişelexbetelexbet girişnakitbahisnakitbahis girişbiabetbiabet girişkolaybetkolaybet girişcratosroyalbetmarsbahismarsbahis girişbetasusbetasusdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelerbetasusbetasusmatbet güncel girişmarsbahismarsbahis girişmarsbahis güncel girişroketbetroketbetroketbettaraftarium24canlı maç izlecratosroyalbet girişcratosroyalbet güncel girişcratosroyalbetroketbetroketbet girişroketbet güncel adresroketbetroketbetroketbet girişroketbet güncel girişroketbetroketbet girişroketbet güncel girişcratosroyalbetcratosroyalbet girişcratosroyalbet güncel girişdeneme bonusucratosroyalbetcratosroyalbet girişcratosroyalbet güncel girişdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelerbetasusbetasus girişbetasusbetasus girişbetasusbetasus girişbetasusbetasus girişbetparibetpari girişbetparibetpari girişrestbetrestbet girişrestbetrestbet girişbetlikebetlike girişbetzulabetzula girişbetzulabetzula girişbetzulabetzula girişcasinoroyalcasinoroyal girişcasinoroyalcasinoroyal girişcasinoroyalcasinoroyal girişjojobetjojobet girişjojobet güncel girişmarsbahismarsbahis girişmarsbahis güncel girişmarsbahismarsbahis girişmarsbahis güncel girişpusulabetpusulabet girişpusulabet güncelmarsbahismarsbahis girişmarsbahis 2026смотреть футбол онлайнфутбол прямой эфирсмотреть футбол онлайнфутбол прямой эфирmatbetmatbet girişmatbet güncel girişmatbetmatbet girişmatbet güncelmatbetmatbet girişmatbet güncel girişKarşıyaka saat tamiriKarşıyaka gözlük tamirikarşıyaka saatçimatbetmatbet girişmatbet güncel girişmatbetmatbet girişmatbet güncel girişmatbet girişmatbet güncel girişmatbetpusulabet güncel girişpusulabet girişpusulabettambetroketbetrocketbetrocketbet girişholiganbetholiganbet girişholiganbet güncel girişBeinwonbetgitbetgit girişpusulabetpusulabet girişdeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren siteler 2026cratosroyalbetcratosroyalbet girişholiganbetholiganbet girişholiganbet güncelcratosroyalbetcartosroyalbet girişcratosroyalbetcratosroyalbet girişCratosroyalbet günceldeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren siteler 2026deneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren siteler 2026Karşıyaka DişçiKarşıyaka DişKarşıyaka Diş Kliniğimarsbahismarsbahis girişmarsbahis güncel girişmarsbahismarsbahis girişmarsbahis güncel girişdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren siteler 2026casinofastbetnanobetnano girişbetsmovebetsmove girişgrandpashabetgrandpashabet girişjojobetjojobet girişpusulabetpusulabet girişvaycasinovaycasino girişizmit escortkocaeli izmit escortizmit escortmariobetjojobetjojobet girişjojobet güncel girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişcasino sitelerijojobetjojobet girişsüperbetinsuperbetindeneme bonusudeneme bonusu veren sitelersüperbetinsuperbetinsuperbetinsüperbetinbetkombetkom girişbetkom güncelbetkombetkom girişbetkom güncelmarsbahismarsbahis girişholiganbetholiganbet girişholiganbetholiganbet girişcasibomcasibom girişcasibom güncelBets10Bets10 girişBets10 güncel girişGalabetGalabet girişGalabet güncel girişMeritbetMeritbet girişMeritbet güncel girişHoliganbetHoliganbet girişHoliganbet güncel girişMarsbahisMarsbahis girişMarsbahis güncel girişCeltabet güncel girişcasibomcasibom girişcasibom günceljojobetjojobet girişjojobet güncelBahsegelBahsegelKavbetmeritkingmeritking girişmeritking güncelBahsegelBahsegel girişBahsegelbetplaybetplay girişalanya escortalanya bayan escortescort alanyacasino sitelericasino sitelerikumar sitelerisuperbetcasino sitelerideneme bonusukumar sitelerideneme bonusu veren sitelerdeneme bonusudeneme bonusu veren siteler resmihaber sitelerison dakika haberlerhaber okucasino sitelerislot sitelerigrandpashabetgüvenilir bahis siteleribahis sitelerilisanslı casino sitelerikumar sitelericasino sitelerigüvenilir bahis siteleriSekabetSekabet girişSekabet güncel girişMarsbahisMarsbahis girişMarsbahis güncel girişBetcioBetcio girişBetcio güncel girişBetgitBetgit girişBetgit güncel girişSekabetSekabet girişSekabet güncel girişBetcioBetcio girişBetcio güncel girişBetasusBetasus girişBetasus güncel girişBetasusBetasus girişBetasus güncel girişMarsbahisMarsbahis girişMarsbahis güncel girişBetgitBetgit girişBetgit güncel girişİstanbulcasinoİstanbulcasino girişİstanbulcasino güncel giriştaraftarium24maç izlecanlı maç izletaraftarium24maç izlecanlı maç izlegiftcardmall balanceFixbetFixbet girisSekabetSekabet girişgrandpashabetgrandpashabet girişGrandpashabet güncel girişmygift giftcardmallmygiftgiftcardmall balanceGiftCardMall/Mygift balancegiftcardmall/mygift visagiftcardmall/mygiftGiftCardMall/Mygift balancegiftcardmallcasino sitelerigrandpashabet girişonwinonwin girişonwin güncelcasino sitelerikumar sitelerispincospinco girişdeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusudeneme bonusu veren siteler 2026grandpashabetkumar sitelericasino siteleritelegram下载telegramsuperbetsuperbetgiftcardmall/mygiftmaç izleselcuksportscanlı maç izleemergency plumber near meen güvenilir casino sitelerien iyi güvenilir casino siteleri 2025en güvenilir casino bahis siteleribahis sitelericasino sitelerigüvenilir bahis siteleriGiftCardMall/Mygift balancegiftcardmallgiftcardmall/mygift visamygift giftcardmalliptv satın alen iyi iptviptv abonelikiptv güvenilironwinonwin girişonwinonwin girişgrandpashabet girişjojobetjojobet girişjojobetjuojobet girişpashagamingextrabetextrabet girişextrabet güncel girişdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelerganobet girişganobetganobet girişganobetganobet girişganobet giriş搜狗输入法下载telegramtelegram下载爱思助手下载telegram webİncelemeyi OkuGrandpashabet İncelemeyi Okubetpark girişbetpark girişholiganbetholiganbet girişultrabetultrabet girişcasinoroyalcasinoroyal girişkavbetkavbet girişkulisbetkulisbet girişgrandpashabetgrandpashabetdinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişbetasus güncel girişdinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişdinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişBeinwonatlantisbahisatlantisbahis girişatlantisbahisatlantisbahis girişServicom girişServicom girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftpusulabetpusulabet girişgrandpashabetgrandpashabet girişGrandpashabet güncel girişgrandpashabetgrandpashabet girişGrandpashabet güncel girişsahabetsahabet girissahabetsahabet girişatlantisbahisatlantisbahis girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftganobet girişganobet girişAnadolu yakası escortKadıköy escortistanbul escorttaksim escortmersin escortmezitli escortizmir escortçeşme escortsakarya escortsapanca escortankara escortçankaya escortadana escortseyhan escortkocaeli escortgebze escortdiyarbakır escortKayapınar escortbetwoonbetwoon girişbetwoonbetwoon girişmarsbahismarsbahis girişBetmartindinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişdinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişdinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişSovabetcasibomcasibom girişinterbahisinterbahis girişmarsbahismarsbahis girişcasinopercasinoper girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftgrandpashabetgrandpashabet girişSlot siteleriCasino siteleriBahis sitelerijojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişslot siteleribahis sitelerikumar sitelerimadridbetbahis sitelerikumar siteleribahis sitelerikumar siteleribahis siteleribahis sitelerikumar sitelericasino sitelerideneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusu veren sitelermadridbet girişmadridbet güncel girişiptviptv satın aliptv testiptviptv satın aliptv testAvrupabetCeltabetcasibomcasibom girişcasibom güncelcasibomcasibom girişcasibom günceljojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobet güncelezine oto çekiciezine oto kurtarıcıezine yol yardımçanakkale oto çekicibiga oto çekicibiga yol yardımçan taksiçan taksi duraklarıbiga taksicasino sitelerikumar sitelerislot oyunlarıtürkiye yasal bahis siteleriyasal bahis sitelerigüvenilir bahis siteleridinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişgrandpashabet güncel girişGrandpashabet resmi girişgrandpashabetpusulabetpusulabet girişligobetligobet girişligobet giriş adresibetlikebetlike girişbetlike giriş adresiwinxbetwinxbet girişwinxbet giriş adresipasacasinopasacasino girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftslot oyunlarıslot sitelerikumar oyunlarıholiganbetholiganbet girişparmabetparmabet girişgrandpashabetgrandpashabet girişcasinoroyalcasinoroyal girişjojobetjojobet girişjojobet güncel girişjustin tvmaç izlecanlı maç izlebetparkbetpark girisjojobetjojobet girisjojobetjojobet girisjojobetjojobet girisjojobetgüvenilir bahis sitelerikumar siteleriDeneme bonusu veren sitelerjojobetjojobetbetparkbetpark girisbetparkbetpark girisbetparkbetpark girisbetparkbetpark girisbetparkbetpark girisbetparkdamabetdamabet girisjojobetjojobet girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftjojobetjojobet girişholiganbetholiganbet girişjojobetjojobet girişjojobet güncelpusulabetpusulabet girişbetparkbetpark girişbetpark giriş adresibetgarantibetgaranti girişbetgaranti giriş adresijojobetjojobet girişjojobet günceljojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobet güncelgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftpusulabetpusulabet girişjojobetjojobet girişbetsalvadorbetsalvador girişsuperbetsuperbet girişbetwildbetwild girişmaxwinmaxwin girişdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelerdeneme bonusudeneme bonusu veren sitelertempobettempobet giriştempobet mobil girişwinxbetwinxbet girişwinxbet giriş adresigrandpashabetcasibomcasibom girişcasibom güncelmarsbahismarsbahis girişmarsbahismarsbahis girişmarsbahismarsbahis girişwinxbetwinxbet girişwinxbet giriş adresijojobetjojobet girişjojobetjojobet girişValebetjojobetjojobet girişholiganbetholiganbet girişgrandpashabetgrandpashabet girişcasibomcasibom girişmatbetmatbet girişjojobetjojobet güncel girişholiganbetholiganbet güncel girişgrandpashabetgrandpashabet güncel girişcasibomcasibom girişmatbetmatbet girişjojobetjojobet giriştaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24maç izlecanlı maç izledinamobetdinamobet girişdinamobet güncel girişcapitolbetcapitolbet giriştaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24maç izlecanlı maç izlecapitolbettaksimbetistanbulbahiscapitolbet girişcapitolbettaraftarium24canlı maç izlemaç izleultrabetultrabet girişultrabet güncelultrabetultrabet girişultrabet güncelultrabetultrabet girişultrabet güncelultrabetultrabet girişultrabet güncelultrabetultrabet girişultrabet günceltaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24maç izlecanlı maç izleistanbulbahis girişcapitolbet girişjojobetjojobet girişholiganbetholiganbet girişjustin tvcanlı maç izlemaç izlebetgarantibetgaranti girişbetgaranti resmi girişbetparkbetpark girişbetpark resmi girişjojobetjojobet girişjojobet giriş adresibetgarantibetgaranti girişbetgaranti giriş adresitaksimbettaksimbet girişpusulabetpusulabet girişjojobetjojobet girişjojobet güncel giriştrendbetcasibomcasibom girişjojobetjojobet giriştaraftarium24maç izlecanlı maç izletrendbet girişholiganbetholiganbet girişjojobetjojobet girişcasibomcasibom girişjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet girişjojobetjojobet girişjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampholiganbetholiganbet girişjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet hemen girişjojobet ampjojobetjojobet girişjojobetjojobet hemen girişjojobet ampcasibomcasibom girişbetwoonbetwoon girişjojobetjojobet girişdedebetdedebet girişmy gift cardjojobetholiganbetholiganbet girişbetsalvadorbetsalvador girişmy gift cardmy gift cardpaalcebetpalacebet girişcasibomcasibom girişbetwildbetwild girişgrandpashabetgrandpashabet girişgrandpashabet xgrandpashabet twitterdamabetdamabet girişgiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftjojobetjojobet girişgiftcardmall/mygiftgiftcardmall balanceGiftCardMall/Mygift balancegiftcardmall/mygiftwww giftcardmall com/mygiftgiftcardmallgiftcardmall/mygift visamygift giftcardmallmaxwinmaxwin girişbets10bets10 giriştaraftarium24maç izlecanlı maç izlejojobetjojobet giriştaraftarium24maç izlecanlı maç izlebetparkbetpark girişbetpark 2026taraftarium24maç izlecanlı maç izlekumar sitelericasino sitelerijojobetjojobet giriştaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24canlı maç izlemaç izletaraftarium24canlı maç izlemaç izlejojobetjojobet giriş